ФАРҲАНГ
Душанбе 20 Май 2024 01:15
9703
Дар арафаи ҷашни Истиқлолият Асосгузори сулҳу ваҳдати миллӣ - Пешвои миллат, Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон ба беш аз 200 чеҳраи илму адаб, фарҳангу санъат ва кормандони касбу кори гуногун мукофот ва унвонҳои давлатӣ тақдим намуданд. Бонуи ҳунар Моҳрухсор Сафиева аз қабили онҳоест, ки соҳиб гашт ба мақоми баланд ва сазовораш донистанд ба унвони Ҳунарпешаи халқӣ. Ӯро масъулият афзудааст баъди гирифтани ин унвон ва имрӯзҳо басо машғул асту серкор. Банди омодагист баҳри таҷлили рӯзи Мавлоно. Ҳамчунин равон аст пайи эҷодҳои тозаю амалии ниятҳои ҷадид. Бо ин вуҷуд ҷудо кард фурсатеро аз миёни кулли тараддудҳо ва суҳбате кардем ҳамроҳаш оиди сазовор шудан ба ин унвон, шуруи ҷодаи ҳунар, самараи фаъолият ва чанде аз иштибоҳҳои ҷавонсарояндаҳо.

САЙРИ САДО ДАР ПАНҶ МИНТАҚА

- Ба фикратон бароятон замони гирифтани унвони Ҳунарпешаи халқӣ мувофиқ аст ё шояд меандешед, ки онро бояд барвақттар мегирифтед?

- Ҳунарманд дар ивази пешниҳоди ҳунараш бояд чизеро интизор набошад. Ӯ набояд барои ҳадя ё мукофот фаъолият намояд. Ман аз ҳамин гуна ҳунармандонам. Аз кӯдакӣ хостам санъаткор бошам, аммо ҳеҷ гоҳе дар бораи ягон унвону мукофот фикр накардаам. Дар ин роҳ на дастгире доштам на сарпарасте. Ҳамеша бовар доштам ба ин ки агар одам дар ҳар соҳае сидқан меҳнат кунад, ҳатман рӯзе ба қуллаи мурод мерасад.

- Яъне ин унвонро интизор набудед?

- Вақте чандин солҳо рӯи саҳна фаъолият мекунию мушкилиҳои ин соҳаро пушти сар менамоӣ, албатта чизе такон медиҳад одамро барои соҳиб шудан ба унвонҳо. Бо дидани баъзе унвондороне, ки баъди ту рӯи саҳна омадаанду бо сохтакориҳо ба чизе расидаанд, як зарра нороҳатӣ пайдо мешавад. Аммо бо вуҷуди ин дар ин бора зиёд фикр намекардам. Маро муҳаббату эътирофи халқам доимо руҳия мебахшид.

- Баъзе ҳунармандон ба ин назаранд, ки имрӯз мебояд барои соҳиб шудан ба унвонҳо ҳар нафар худ талош кунад. Шумо ҳам аз зумраи талошкунандаҳо будед?

- Не. Вақте фаъолият аз сидқ бошаду заҳмати пайваста кашем, аввалан баҳоро халқ медиҳад, баъдан Ҳукумату давлат ҳам албатта моро қадрдонӣ хоҳад кард. Ман боре назди касе барои унвон хоҳишу илтиҷо накардаам. Танҳо корамро дӯст доштаму ҳамешагӣ меҳнат кардам ва ҳамин гуна қадр гардидам. Аз ин сипосманду шукргузорам.

- Навиди сазовор шудан ба ин унвонро дар Қазоқистон шунидед? Чун қабл аз маросими супоридани унвонҳо бо чанде аз ҳунармандони дигар дар Ҷумҳурии Қазоқистон будед, ки онҷо рӯзҳои фарҳанги Тоҷикистон доир мешуд...

- Ин хабарро тавассути телефон ба ман расониданд. Бароям ногаҳонӣ буд. Баъди бозгашт аз Қазоқистон дар шаҳри Бӯстони вилояти Суғд бо як мухлисам ошно шудам, ки иҷоза надоданд бе каме нишастан дар хонаашон сӯи Душанбе равон шавем. Аммо фардо аллакай маросими унвонсупорӣ буду мо онҷо даъват шуда будем. Ба хонаи он нафар рафтем ва баъдан шабона роҳсипор шудем ҷониби Душанбе ва субҳ барои гирифтани унвон ҳозир шудем.

- Гирифтани унвон барои як ҳунарманд чӣ медиҳад?

- Қадр шудани меҳнат аз ҷониби давлату Ҳукумат ҳунармандро руҳбаланд месозад. Барои ман ин унвони олӣ масъулияти даҳчанд дод. Азм кардаам, ки акнун бояд бештар кор кунам, то сазовори ин эътимоду боварӣ гардам. Имрӯзҳо беш аз пеш эҷод карда истодаам ва ният дорам, ки дар панҷ минтақаи Тоҷикистон барномаи консертӣ баргузор кунам. Давомнокии ин барнома се соат аст ва сурудҳоро зинда месароям.

ШИНОВАРИ “ДАРЁ” ВА МОҲИ “ФАЛАК”

- Шумо дар он замоне, ки тангфикрӣ миёни мардум хеле зиёд буд, омадед барои таҳсил ба Душанбе ва сароянда шудед. Пас, падар дар шакл гирифтани шахсияти шумо нақши боризе дорад...

- Падарам бисёр пешрафта буданд. Деҳаи мо хурд буду дар мактаби он танҳо то синфи ҳафтум таҳсил кардан имкон дошт. Таҳсилро бояд дар мактаб-интернате, ки дар маркази ноҳия буд, идома медодем. Аммо миёни деҳаи мо ва маркази ноҳия пуле ҳам набудааст. Падар апаам Гулрухсор ва бародарамро дар болои амад рӯ-рӯи об ба мактаб мебурданд. Яъне хеле талош мекарданд, ки фарзандон хонанду фардо соҳиби касбе гарданд. Дар он замон таҳсил кардани духтар мисле ки инқилобро мемонд. Аммо падарам ба касе гӯш надоданду ҳамаи моро соҳиби маълумоти олӣ карданд. Боварии падару модар барои фарзанд як чизи бисёр бузург аст. Ӯро водор месозад, ки арзандаи ҳамон боварӣ бошад ва барои ин пайваста талош мекунад.

- Замони бачагию дар Яхч буданҳо имрӯзҳоро орзу ё тасаввур мекардед?

- Падарам думбра менавохтанд ва гоҳ-гоҳе месароиданд, ки ин меҳри санъатро дар дилам ҷо карда буд. Баъдан мо як радио доштем ва ҳар ҷо, ки будем онро мешунидем ва аз сурудҳои дар он пахшшуда низ илҳом мегирифтам. Аммо ҳеҷ тасаввур намекардам, ки рӯзе болои саҳнаи касбӣ ҳунарнамоӣ мекунам.

- Мегӯянд ҳангоми донишҷӯи Донишкадаи фарҳанг ва санъат будан, ҳамзамон ба Донишкадаи педагогӣ мерафтед, то адабиётро ҳам аз худ кунеду суханвариро низ омӯзед. Аммо аксари ҷавонсарояндаҳои мо имрӯз дар гуфтугӯ дар мемонанду дар баёни андеша азият мекашанд...

- Бале. Апаам дар он донишгоҳ мехонду ман дар вақти холигӣ дар дарсҳои ӯ иштирок мекардам. Муаллимон маро мешинохтанд. Чун ҳанӯз аз айёми донишҷӯӣ дар телевизион баромад мекардам. Ҳайрон мешуданду мепурсиданд, ки ман чӣ кор мекунам дар ин донишгоҳ. Ман ба онҳо мефаҳмонидам, ки мехоҳам нутқам хуб бошад ,то ҳангоми суҳбат дар ягонҷо дар намонам. Ҳамин тавр, иҷоза мегирифтам, ки иштирокчии дарсҳои онҳо бошам. Аммо баъзе сарояндаҳои имрӯзаи мо шояд фикр мекунанд, ки кори онҳо фақат сароидан аст ва аз мутолиа дур мемонанд, ки ин хатои маҳз аст. Ҳамон сарояндае солиёни сол маҳбуб мемонад, ки маънифаҳм ва маънисаро аст.

- Шумо аз аввалин кормандони ансамбли “Дарё” ҳастед. Чӣ тафовутро мебинед миёни имрӯзу дирӯзи ин ансамбл?

- Тафовути зиёд. “Дарё”-и замони мо воқеан дарё буд ва танҳо шиноварони моҳир метавонистанд онҷо бошанд. Оҳангсозони мо он замон хеле нозукбин буданд. Мо лаҳзае қарор набудем. Ҳамеша пайи ҷустуҷӯ ва дарёфти як оҳангу суруди тоза будем.

- Дар ин ансамбл 17 сол фаъолият кардед. Чӣ шуд ки рафтед аз “Дарё” ба “Фалак”?

- Вақте ансамбли “Фалак” ба Кумитаи телевизион ва радио омад, ҳамин гуна шарт гузошта шуд, ки ҳунармандоне, ки аз ӯҳдаи навозиши асбобҳои мусиқӣ баромада метавонанд, бояд ба ин ансамбл гузаранд. Маро ки чанде аз асбобҳоро навохта метавонис-там, ҳатто аз худам напурсида ба ин ансамбл гузарониданд. Аввал каме пофишорӣ кардам. Аммо баъдан корамро дар “Фалак” ҳам дӯст доштам.

НИЯТҲО, НИГАРОНИҲО ВА НАВГОНИҲО

- Шумо аз он сарояндагоне ҳастед, ки ҳамеша халқӣ сурудед ва барои шуҳрат ё чизи дигар пайи сурудҳои эстрадӣ нарафтед. Чӣ шуморо ин қадар устувор нигоҳ медорад дар хондани сурудҳои халқӣ?

- Миллатамро дӯст медорам. Эҷоди халқамро меписандам ва метавонам ҳатто бо танҳо як дутор як барномаи консертиро гузаронам. Сурудҳои суннатию мардумӣ ҳеҷ вақт аз муд намераванд ва онҳо аз сароянда садои тозаю баланд талаб мекунанд. Баъзе сарояндаҳо шояд мехоҳанд бо сароидани сурудҳои эстрадӣ камию костагии садояшонро пӯшонанд. Аммо ҳар мусиқие, ки дар он ду асбоби барқӣ кор фармуда мешавад, наметавонем эстрада гӯем. Ин жанр ҳам махсусиятҳои худро дорад.

- Яке аз чунин сурудҳои шумо “Дар и пара ту шиштай” мебошад, ки аз ҷониби чанде аз сарояндаҳо бозхонӣ шуд. Чӣ гуна қабул кардед сароидани онҳоро?

- Аслан қабулашон накардам. Пур аз хатою иштибоҳҳо сароида мешаванд. Ҳамаи рӯбоиҳои ин суруд пурра лаҳҷавиянд ва бояд бо ҳамон шева сароида шаванд.

- Аммо худатон ҳам талош мекунед сурудҳои пешинро зинда кунед. Пас бозхонии дуруст бояд чӣ гуна бошад?

- Бояд пеш аз ҳама ҳамон сароянда эҳсос кунад, ки аз ӯҳдаи сароидани ҳамон суруд мебарояд ё не. Агар ҳунарманд дар қайди ҳаёт бошад, ҳатман бояд аз ӯ иҷоза гирифта шавад. Агар аз дунё гузашта бошад, пас бояд сарояндаи бозхонинамуда аз ӯ ёд кунад. Барои камбудию нуқс узр пурсад. Сурудро пурра моли худ кардан, хатои нобахшиданист.

- Имрӯзҳо дар пайи чопи китоби дигаре ҳастед. Пас, аз анҷоми корҳои илмӣ низ дур нестед?

- Бале, ҳоло ки дар Донишкадаи давлатии фарҳанг ва санъати Тоҷикистон ба номи М.Турсунзода кор мекунам, то имрӯз се китобам нашр шуд ва ният дорам китоби навамро чоп кунам. Оиди суруду оҳангҳои азбайнрафтаи сарояндаҳои пешинамон кори илмӣ анҷом дода истодаам. Мехоҳам онҳоро ба имрӯзиёну ояндагон шиносонам.

- Имсол як зумра аз сарояндагони ҷавон ба унвони Ҳунарманди шоиста сарфароз гардиданд. Чӣ назар доред дар бораи онҳо?

- Ҳукумату давлат онҳоро албатта дидаю санҷида унвон медиҳад. Баъзеи онҳо воқеан дар ҳама чорабиниҳо фаъоланд ва ҳамеша заҳмат мекашанд. Ба ҳамаашон муборак мегӯям ин унвонро. Орзу мекунам ба гирифтани унвони Ҳунарманди халқӣ низ бирасанд.

Эзоҳи худро нависед



Рамзҳо дар расм