СИЁСАТ
Панҷшанбе 30 Июн 2022 09:35
8216
22 июли соли ҷорӣ бо Фармони Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон, Сарфармондеҳи Олии Қувваҳои Мусаллаҳи мамлакат 100 ҳазор нафар хизматчиёни ҳарбии Қувваҳои Мусаллаҳ ва мақомоти ҳифзи ҳуқуқ ва 130 ҳазор нафар афсарону сарбозони ҳайати захираҳои сафарбарӣ, дар маҷмӯъ, 230 ҳазор нафар бо бонги хатар дар маҳалҳои муайяншудаи самтҳои амалиётӣ ҷамъ омада, омодабошии ҷангии худро изҳор доштанд. Дар чорабинии “Марз-2021” 1023 техникаи зиреҳпӯши ҷангӣ, 3167 техникаи автомобилӣ ва махсус, 447 воситаи артиллерӣ ва миномёт, 234 воситаи мудофиаи зиддиҳавоӣ, 45 тайёраву чархболҳои ҷангиву нақлиётӣ истифода гардиданд, ки гувоҳи устуворӣ ва қудрати кифоя доштани Қувваҳои Мусаллаҳро ба намоиш гузошт.

Ин чорабинии мудофиавии сатҳи миллӣ дар таърихи давлатдории навини тоҷикон бори аввал доир гардид. Дар робита ба сатҳу раванди баргузорӣ ва муносибату бардошти мардум аз чорабинии “Марз-2021” то ҳол дар шабакаҳои иҷтимоӣ ва воситаҳои ахбори омма даҳҳо мавод, аз ҷумла мақолаву гузориш, шеъру наворҳои ҳувиятсоз нашру паҳн гардиданд, ки то андозае моҳияти чорабинии мазкурро бозкушоӣ намуданд.
Албатта, дар ин раванд аз ҷониби муҳаққиқони ватанӣ ва хориҷӣ таҳлилҳои сиёсие низ пешкаш гардид, ки дар инъикоси “Марз-2021” нақши муҳим дорад. Вале новобаста аз ҳамаи он маводу таҳлилу гузоришҳои нашргардида, чунин ба назар мерасад, ки муҳиммияти баргузории чорабинии “Марз-2021”, мавқеи геополитикии Тоҷикистон ва сиёсати сулҳхоҳонаи Роҳбари давлат, мушкилоти кунунии минтақаи Осиёи Марказӣ ва дигар масъалаҳои вобаста ба суботу амнияти давлатҳои ҳавза зарур аст, ки як тасвири мушаххас ва як рӯнамоии сиёсӣ-таҳлилӣ пешниҳод гардад. Аз ҳамин лиҳоз дар маводи зерин кӯшиш гардидааст, ки муҳиммияту зарурати баргузории чорабинии “Марз-2021” равшан карда шавад.

ОЁ АМНИЯТИ ОСИЁИ МАРКАЗӢ ТАЪМИН АСТ?

Бояд қайд намуд, ки Осиёи Марказӣ яке аз минтақаҳои муҳимми стратегӣ ба шумор меравад. Мавқеи ҷойгиршавии давлатҳо, захираҳои табиӣ, ҷуғрофиёи минтақа ва имкони таъсиргузорӣ ба дигар минтақаҳо, мақоми Осиёи Марказиро афзоиш додааст. Аз ҳамин лиҳоз ин минтақа ҳамеша мавриди таваҷҷуҳи абарқудратҳо қарор доштааст. Ҳуҷуми Искандар, арабҳо, муғулҳо ва русҳо далели воқеии гуфтаҳои болоянд. Вале, новобаста аз ин таҳоҷумҳо мардуми минтақа тавонистанд, урфу одат, арзишҳои миллӣ ва таъриху фарҳанги худро ҳифз намуда, дар ниҳоят давлатҳои мустақилу миллии худро ташаккул диҳанд. Давлатҳои минтақаи Осиёи Марказӣ дар шароити муосир барои ҳифз ва таҳкими давлатдорӣ, истиқлол ва бақои худ, дар доираи муносибатҳои дуҷонибаву бисёрҷониба ва паймону аҳдномаҳо муттаҳид гардида, манфиатҳои миллии худро ҳимоя намуда истодаанд.

Дар даҳсолаи охир яке аз мушкилоте, ки давлатҳои минтақа, аз ҷумла Тоҷикистон, Ӯзбекистон, Қазоқистон, Қирғизистон ва Турк-манистонро ба ташвиш овардааст, ин буҳрони сиёсӣ ва моҷароҳои дарозмуддати Афғонистон аст. Гарчанде ки давлатҳои атрофи Афғонистон ҷонибдори истиқрори сулҳ ва барқарории субот дар ҳамсоякишвари худ ҳастанд, аммо гурӯҳҳои манфиатҷӯ ва давлатҳои абарқудрат солҳост аз “лаҳзаи геополитикӣ" истифода намуда, кишварро ба майдони бархӯрди манфиатҳои худ табдил додаанд. Ҳузури созмонҳои экстремистиву террористӣ дар Афғонистон ва таҳдиди эҳтимолии онҳо ба давлатҳои Осиёи Марказӣ то андозае ин давлатҳоро нигарон намудааст. Махсусан, ҳодисаҳои чанд вақти охир натанҳо ҳамсоякишварҳои Афғонистон, балки аксари давлатҳои ҳавзаи Осиёву Аврупоро ба ташвиш овард. Хуруҷи неруҳои қудратии Амрико аз хоки Афғонистон, таҳоҷум, ғасб ва муқобилияти шадиди ҳаракати экстремистӣ - террористии “Толибон” вазъи дохилии Афғонистонро мураккаб намуда, хатарҳои эҳтимолиро ба давлатҳои Осиёи Марказӣ ба вуҷуд овард.

Маврид ба таъкид аст, ки то ҳол ҳеҷ таҳдиди мустақиме аз ҷониби неруҳои террористии хоки Афғонистон ба давлатҳои минтақа мавҷуд нест. Аммо, новобаста аз он, ки имрӯз суботу амният дар Осиёи Марказӣ пойдор аст, давлатҳои минтақа бо роҳандозии як қатор чорабиниҳои мудофиавӣ хатти марзҳои худро мустаҳкам намуда истодаанд, ки ин тадбири саривақтӣ дар самти ҳифзи суботи минтақа ба ҳисоб меравад. Як нуктаи муҳимро зикр намудан зарур аст, ки дар масъалаи ҳифзи субот ва пойдории амнияти минтақаи Осиёи Марказӣ нақш ва ҷойгоҳи Тоҷикистон калидӣ аст. Маҳз марзҳои тӯлонии Тоҷикистон бо Афғонистон чунин ҳолатро тақвият медиҳанд. Сафарбарнамоии 20 ҳазор афсари эҳтиётӣ ба хати марз ва баргузор намудани чорабинии санҷиши омодабошии ҷангии “Марз-2021” аз ҷумлаи талошҳои Тоҷикистон дар самти ҳифзи амнияти Осиёи Марказӣ аст. Ин нуктаро Сарфармондеҳи Олии Қувваҳои Мусаллаҳ муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон дар суханронии худ дар назди хизматчиёни ҳарбии отряди сарҳадии “Ҳамадонӣ” ба таври зайл баён доштанд: “Бояд гуфт, ки сарҳади давлатии миёни Тоҷикистон ва Афғонистон на танҳо барои кишвари мо, балки барои кишварҳои аъзои Иттиҳоди Давлатҳои Мустақил ва Иттиҳоди Аврупо ҳамчун минтақаи буферӣ мавқеи бисёр муҳим дорад. Яъне сарҳадбонони мо бо ҳимояи марзҳои давлати Тоҷикистон бехатарии кишварҳо ва минтақаҳои дигари дунёро низ аз хатару таҳдидҳои ҷаҳони муосир, аз ҷумла терроризму экстремизм, қочоқи силоҳ, маводи мухаддир ва дигар ҷиноятҳои муташаккили фаромиллӣ ҳифз карда истодаанд”.

“МАРЗ-2021” –ОМОДАГИИ ҶИДДИИ ҚУВВАҲОИ МУСАЛЛАҲИ ТОҶИКИСТОНРО НИШОН ДОД

Мусаллам аст, ки баробари зуҳури хатар дилхоҳ давлат дастбакор шуда, омодагии худ-ро дар самти рафъи хатари бавуҷудомада таҳким мебахшад. Дар воқеъ хуруҷи неруҳои Амрико аз хоки Афғонистон ва ҳуҷумҳои ҳаракати террористии Толибон барои ғасби ҳокимият вазъи Афғонистонро мураккаб ва давлатҳои ҳамсояро нигарон намуд. Ҳолати бавуҷудомада, Тоҷикистонро водор намуд, ки дар самти мустаҳкам намудани хатти марзи давлат чанд тадбири муҳим андешад, ки баён доштани онҳоро дар ин ҷо ба маврид медонем.
1. Сафарбарсозии 20 ҳазор нафар афсарону сарбозони ҳайатҳои эҳтиётӣ ба минтақаҳои наздисарҳадии Афғонистон яке аз тадбирҳои ҷиддӣ ва муҳимми Ҳукумати Тоҷикистон аст. Албатта, чунин сафарбарсозӣ ҳам зарфияти физикии муҳофизони кишварро боло бурда, ҳам рӯҳияи онҳоро қавӣ гардонд.

2. Баргузор намудани чорабинии санҷиши омодабошии ҷангии “Марз-2021” бо фарогирии теъдоди зиёди хизматчиёни ҳарбии Қувваҳои Мусаллаҳ, мақомоти ҳифзи ҳуқуқ ва истифодаи воситаҳои техникӣ ҳам аз нигоҳи стратегӣ ва ҳам аз нигоҳи омодабошӣ ҷумҳуриро муаррифӣ намуд. Новобаста аз он, ки имрӯз вазъияти амниятии Ҷумҳурии Исломии Афғонистон ноором аст ва эҳтимоли таъсири манфии он ба кишварҳои Осиёи Марказӣ вуҷуд дорад, гуфтан мумкин аст, ки давлати мо иқтидори кифоя барои ҳимоя ва ҳифзи марзи Тоҷикистонро дорад. “Марз-2021” маҳз шаҳомати устувории давлатро нишон дод.

НАМОИШИ МУТТАҲИДӢ ВА ЯГОНАГИИ МАРДУМ

Чорабинии санҷиши омодабошии ҷангии “Марз-2021” дар баробари он, ки иқтидори мудофиавӣ ва омодагии Қувваҳои Мусаллаҳи кишварро нишон дод, ҳамчунин чорабинӣ бори дигар ҳамин далелро собит намуд, ки шаҳрвандони Тоҷикистон муттаҳид гардида, ваҳдату сарҷамъиро асоси пешрафти худ медонанд. Чунин ҳолатро метавон бо нуктаҳои зерин собит намуд.

Нуктаи аввал ин аст, ки ин чорабинӣ аз нигоҳи равонӣ ва тантанавӣ тамоми шаҳрвандони кишварро фаро гирифта буд ва он бо 100 ҳазор нафар афсарону сарбозони Қувваҳои Мусаллаҳ, кормандони мақомоти ҳифзи ҳуқуқ ва 130 ҳазор нафар афсарону сарбозони ҳайати захираҳои сафарбарӣ маҳдуд набуд. Агар ба таври мустақим дар ин чорабинӣ теъдоди 230 ҳазор нафар афсарону сарбозони Қувваҳои Мусаллаҳ, кормандони мақомоти ҳифзи ҳуқуқ ва афсарону сарбозони ҳайати захираҳои сафарбарӣ ширкат намуда бошанд, ҳамчунин дар баробари онҳо дар паси экранҳои телевизиону шабакаҳои иҷтимоӣ ва дар ҳар як хонаи тоҷик, хурду бузург, зану мард баробари онҳо қадам мезаданд, ифтихор менамуданд ва ҳувияти миллии худро таҳким мебахшиданд. Яъне, аз нигоҳи фарогирии равонӣ ва тантанавӣ чорабинии “Марз-2021” тамоми шаҳрвандони кишварро дарбар гирифт.

Нуктаи дуюм ин аст, ки санҷиши омодабошии ҷангии “Марз-2021” бори дигар собит намуд, ки мардуми Тоҷикистон муттаҳид гардида, ваҳдати миллӣ ва ягонагиро омили асосии пешрафти худ қарор додаанд. Мавҷ-мавҷ ҳаракату қадамзании хурду бузург аз Бадахшон то Зарафшон ва аз Хатлон то Хуҷанд аз он шаҳодат медиҳад, ки ҳам Ваҳдати миллӣ таҳким ёфтааст ва ҳам миллат барои муҳофизати марзи Тоҷикистон омодааст.
Нуктаи сеюм ин аст, “Марз-2021” собит намуд, ки миллати тоҷик маҳз дар атрофи Пешвои миллати худ муттаҳид гардида, сиёсатгузорӣ ва ҳадафҳои олии муҳтарам Эмомалӣ Раҳмонро сармашқи фаъолияти ҳамарӯзаи худ қарор додаанд. Даъватҳои ҳувиятсоз ва бунёдкорона, сиёсатгузориҳои сулҳмеҳвару ваҳдатпарвар ва нигоҳҳои дурбинонаву андешамеҳвари Роҳбари давлат ҳолатеро ба миён овардаанд, ки аз хурд то бузурги кишвар барои ҳимояи Ватан бархезад. Аз ҳар маҳаллу ноҳия ва аз ҳар водиву минтақа гурӯҳ - гурӯҳ ҷамъ омадани мардум баҳри ҳифзи сарҳад худ гувоҳии ватандӯстиву худшиносии қавии сокинон ва фаъолияти пурсамари Пешвои миллат аст.

Нуктаи чорум ин аст, ки чорабинии “Марз-2021” дар баробари ифодаи муттаҳидиву ягонагии мардум дар атрофи Пешвои миллат муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон, ҳамчунин шаҳрвандон ва насли наврасро аз нигоҳи сиёсӣ тарбияи муҳим дод. Яъне, агар ин чорабинӣ аз нигоҳи вақт муддати кӯтоҳеро фарогир буд, пас аз нигоҳи тарбияи сиёсии шаҳрвандон пояи мустаҳкам ва мактаби бузургеро замина гузошт, ки ҳам эҳсоси ватандӯстӣ ва ҳам эҳтирому эътиқоди шаҳрвандонро қавӣ гардонид.

Алиназар АШУРОВ,
корманди Маркази тадқиқоти стратегии
назди Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон

Эзоҳи худро нависед



Рамзҳо дар расм

Рӯзнома

Назарсанҷӣ

У вас нет прав на участие в данном опросе.

Тақвим

Дш Сш Чш Пш Ҷ Ш Яш
30 31 1 2 3 4 5
6 7 8 9 10 11 12
13 14 15 16 17 18 19
20 21 22 23 24 25 26
27 28 29 30 1 2 3

Июн 2022 c.