ВАРЗИШ
Якшанбе 07 Июн 2026 04:51
7371
Соҳаи тарбияи ҷисмонӣ ва варзиш яке аз самтҳои афзалиятноки сиёсати иҷтимоии Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон ба ҳисоб меравад. Тӯли ҳафт соли охир, соҳаи мазкур дар баробари дигар соҳаҳо ба як қатор дастовардҳои назаррас ноил гардид. Дар ин давра варзишгарони мо дар мусобиқаҳои байналмилалӣ ҳунарнамоӣ намуда, нуфузи кишварамонро баланд бардоштанд.

ҲАВАСМАНДГАРДОНИИ ВАРЗИШГАРОН
Кӯшишу заҳмати варзишгарон барои баланд бардоштани парчами кишвар дар сатҳи байналмилалӣ аз мадди назар дур намонд. Ҳамин буд, ки барои ҳавасманд намудани ғолибон ва ҷоизадорони мусобиқаҳои байналмилалии варзишӣ Фармони Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон аз 9 январи соли 2015, №328 “Дар бораи Ҷоизаи Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон ба ғолибон ва ҷоизадорони мусобиқаҳои байналмилалии варзишӣ” ва Қарори Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон аз 1 августи соли 2015 “Дар бораи татбиқи Фармони Президенти Ҷумҳурии Тоҷикстон аз 9 январи соли 2015, №328” ба имзо расид, ки он яке аз иқдомҳои наҷиби Пешвои миллат Эмомалӣ Раҳмон барои дастгирӣ ва ҳавасмандгардонии ҷавонони варзишгар мебошад. Варзишгарони тоҷик баъди таъсиси ин ҷоиза дубора бо дасту дили гарм вориди варзиш гардиданд.

Танҳо дар соли 2019 дар асоси қарори Комиссияи Ҷоизаи Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон барои ғолибон ва ҷоизадорони мусобиқаҳои байналмилалии варзишӣ аз Фонди захиравии Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон барои 42 нафар варзишгарони муваффақи кишвар ва мураббиёни онҳо 911 250 сомони ҷудо шуд.

“СОЛҲОИ ТИЛЛОӢ” СОЛИ 2016
Соли 2016 барои варзиши тоҷик бо рӯйдоду ҳаводиси муҳим хотирмон ба ҳисоб меравад. Зеро варзишгарони тоҷик дар аксар намудҳои варзиш ба дастовардҳое ноил гардиданд, ки аввалин ҳисобида мешуд. Оғоз аз аввалин медали тиллои Осиё аз намуди ҷудо то ба медали тиллои олимпӣ аз намуди гурзандозиро варзишгарон ба Ватан оварданд. Субҳи 20 август мардуми Тоҷикистон ид доштанд. Дар ин рўзи фараҳбахш гурзандози машҳури кишвар Дилшод Назаров дар Бозиҳои тобистонаи олимпии Рио-де-Жанейро соҳиби медали тилло гардид. Ин аввалин медали тиллои олимпии варзишгарони кишвар дар даврони Истиқлолият аст. Бо як медали тилло Тоҷикистон аз рӯи ҳисоби медалҳо дар ҷои 54-ум ва аз рӯи тақсими медалҳо аз рӯи балҳо сари ҳар иштирокчӣ дар ҷаҳон мақоми аввалро ишғол намуд. Ба ин восита ва ин дастовард варзиш дар соли 2016 дар Тоҷикистон даҳчанд оммавӣ шуд.

СОЛИ 2017
Тавре ба ҳамагон маълум аст, соли 2017 дар Тоҷикистон ҳамчун “Соли ҷавонон” эълон гардид. Ин иқдом варзишгарони тоҷикро боз ҳам рӯҳбаланд намуд ва онҳо дар ин сол низ дар чандин мусобиқаҳои дохилӣ ва байналмилалӣ ширкат намуда, шарафи Тоҷикистонро баланд бардоштанд. Аз ҷумла, моҳи ноябр соли 2017 паҳлавони ҷавони тоҷик Беҳрӯзи Хоҷазода дар Чемпионати ҷаҳон оид ба самбо, ки дар шаҳри Сочии Федератсияи Русия баргузор гардид, дар вазни 74 кило соҳиби ҷои аввал гардид. Беҳрӯзи Хоҷазода баъди 42 соли интизорӣ дастоварди ҷаҳонпаҳлавони тоҷик Саидмӯъмин Раҳимовро такрор кард ва унвони чемпиони ҷаҳон оид ба самборо ба даст овард.

Моҳи апрели соли 2017 Сомон Маҳмадбеков, варзишгари дигари тоҷик дар Ҷоми Африқо оид ба дзюдо миёни наврасон дар Тунис (Tunis Cadets African Cup 2017) медали нуқра ба даст овард. Ба шарофати пирӯзии Сомон дар Ҷоми Африқо дар Тунис Парчами давлатии Тоҷикистон барафрохта, Суруди миллии кишвар танинандоз шуд. Ҳамчунин худи ҳамин сол, Сомон Маҳмадбеков дар Мусобиқаи кушоди байналмилалӣ оид ба дзюдо барои Ҷоми Аврупо миёни навҷавонони то 21-сола, ки дар шаҳри Аради Руминия баргузор шуд, дар вазни 66 кило сазовори медали тилло гардид.

Худи ҳамин сол паҳлавони тоҷик Комроншоҳи Устопириён дар Чемпионати Осиё оид ба дзюдо дар Гонконг ба унвони қаҳрамонӣ шарафёб шуда, соҳиби медали тилло шуд.

18 январи соли 2017 шоҳмотбози маъруфи Тоҷикистон Фаррух Амонатов дар мусобиқаи байналмилалии “Delhi International Open-2017” бо иштироки 268 шоҳмотбоз аз 23 давлати ҷаҳон, ба аввалин ғалабаи худ дар соли нави 2017 комёб гардид. Фаррух Амонатов дар ин мусобиқа бо 8,5 имтиёз соҳиби мақоми аввал гардид.

Ҳамчунин, 7 феврали соли 2017 Федератсияи футболи Тоҷикистон (ФФТ) соҳиби дипломи ҷоизадорони ҳамоиши нобелӣ гардид. Дар ҳамоиши 16-уми ҷоизадорони нобелӣ, ки аз 2 то 5 феврал дар пойтахти Колумбия - шаҳри Багота баргузор гардид лоиҳаи барномаи “Футбол ба назди шумо меояд”-и ФФТ барои беҳтарин ташаббуси иҷтимоӣ барои ҷавонон дар сулҳпарварӣ ба ин диплом сарфароз шуд.

Дар ин замина, дар соҳаи тарбияи ҷисмонӣ ва варзиш, таҳкими тарзи ҳаёти солим ва оммавияти он низ дар ин сол 7836 чорабинӣ баргузор гардидааст, ки 2 миллиону 745 ҳазору 999 нафар фаро гирифта шуда, аз ин шумора 537 ҳазору 130 нафарашонро бонувон ташкил медиҳанд. Дар маҷмӯъ, дар “Соли ҷавонон” дар кишвар дар соҳаи кор бо ҷавонон ва варзиш 24 ҳазору 872 чорабинӣ бо фарогирии 6 миллиону 810 ҳазору 545 нафар баргузор карда шудааст.

СОЛИ 2018
Дар соли 2018 чемпионати ҷаҳон оид ба самбо, ки дар шаҳри Бухарести Руминия рӯзҳои 9-11 ноябри соли 2018 баргузор гардид, Хушқадам Хусравов дар вазни 62 кило ба ҳамаи рақибон пирӯз шуда, дар даври ниҳоӣ варзишгари русро шикаст дод ва унвони қаҳрамони ҷаҳонро соҳиб шуд.

СОЛИ 2019
Дар соли 2019 Сомон Маҳмадбеков, гӯштигири шинохтаи тоҷик, ки дар мусобиқоти қаҳрамонии ҷаҳон оид ба ҷудо миёни ҷавонони то 21-сола дар Марокаш дар вазни то 73 кило ғолиб шуд, бо медали тилло ва 2500 доллар сарфароз гашт. Ин нахустин медали тиллои варзишгарони тоҷик дар риштаи ҷудо дар қаҳрамонии ҷаҳон ба шумор меравад.

РУШДИ ФУТБОЛ
Бо мақсади боз ҳам рушд ва оммавӣ гардидани футбол дар кишвар Барномаи рушди футбол дар Ҷумҳурии Тоҷикистон барои солҳои 2017-2021 дар тарҳи нав тасдиқ гардид. Барномаи мазкур метавонад, дар баланд намудани мақоми футболи тоҷик нақши муассир гузорад. Далели ин гуфтаҳо он аст, ки дастаи мунтахаби наврасони то 16 солаи кишвар дар чемпионати Осиё, ки аз 23 сентябр то 7 октябри соли 2018 дар давлати Малайзия доир гардид, сазовори ҷойи дуюм гардида, медали нуқраи ин чорабинии бонуфузи варзиширо ба даст оварданд. Ин натиҷаи рушди футболи тоҷик ва умед ба ояндаи неки футболбозони кишвар аст.

ШАБАКАҲОИ ВАРЗИШӢ
Ба хотири инъикоси муваффақият ва рушду таблиғи варзиш миёни ҷомеа бо ибтикори Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон рӯзи 1 марти соли 2016 Муассисаи давлатии телевизиони “Варзиш” ифтитоҳ гардид. Инчунин, бо дастгирии Федератсияи футболи Тоҷикистон дар соли 2017 шабакаи телевизионии “Футбол” ба фаъолият оғоз намуд, ки инъикоси васеи футбол, мусобиқаҳои ҷумҳуриявӣ ва минтақавиро дар кишвар таъмин намуда истодааст. Ҳадафи таъсиси шабакаи телевизионии “Футбол” муаррифии наврасону ҷавонони болаёқати кишвар, оммавигардонии футбол ва тарғиби тарзи ҳаёти солим дар байни аҳолии кишвар арзёбӣ карда мешавад.

РӮЗИ ВАРЗИШГАРОН
Боиси хушнудист, ки дар Тоҷикистони ҳамасола 10 — август ҳамчун Рӯзи варзишгарон бо шукӯҳу шаҳомати хосса, бо роҳандозии як қатор чорабиниҳои оммавию варзишӣ ва солимгардонӣ бо ҷалби тамоми варзишгарону муррабиён ва ҷавонон таҷлил мегардад. Дар ин рӯз варзишгарони варзида ва устодони соҳа қадрдонӣ карда мешаванд, ки ин нишони мақоми баланд доштани варзишгарони тоҷик аст.

Бояд гуфт, ки аз соли 2017 то имрӯз дастпарварони мактабҳои махсуси захираҳои олимпии шаҳри Душанбе дар як қатор мусобиқаҳои бонуфузи ҷумҳуриявӣ, байналмилалӣ, чемпионатҳои Осиёву ҷаҳон, Ҷоми ҷаҳон, Ҷоми Осиё ва Бозиҳои Осиё ширкат варзида, сазовори 13 126 медал, аз ҷумла 5 122 тилло, 4018 нуқра ва 3986 медали биринҷӣ гардидаанд.

ЗИЁД ГАШТАНИ ИНШООТҲОИ ВАРЗИШӢ
Сол аз сол зиёд гардидани инфрасохтори варзишӣ дар кишвар барои иҷрои яке аз самтҳои афзалиятноки Стратегияи миллии рушди Ҷумҳурии Тоҷикистон барои давраи то соли 2030 ҳамчун нишондиҳандаҳои асосии таъмини тарзи ҳаёти солими ҷомеа ба ҳисоб меравад.

То имрӯз дар қаламрави ҷумҳурӣ мувофиқи маълумотҳои оморӣ 10071 иншооти варзишӣ новобаста аз шакли моликияташон ба қайд гирифта шудааст, ки аз ин 122 варзишгоҳ, 7212 майдончаи варзишӣ, 1803 толорҳои варзишӣ, 93 ҳавзҳои шиноварӣ ва 37 маҷмааҳо ва 804 иншооти махсуси варзишӣ аз қабили тир, боулинг, фитнес ва клубҳои ихтиёрӣ фаъолият менамоянд.

Инчунин дар шаш моҳи соли ҷорӣ дар шаҳру ноҳияҳои ҷумҳурӣ 58 иншооти варзишӣ бо харҷи зиёда аз 13 миллиону 500 ҳазор сомонӣ сохта ба истифода дода шудааст, ки 1 миллиону 148 ҳазор сомонӣ аз ҳисоби маблағҳои буҷавӣ ва 12 миллиону 352 ҳазор сомонӣ аз ҳисоби сарпарастон мебошад.

Дар вилояти Хатлон 17 иншооти варзишӣ, аз ҷумла, 16 майдончаи варзишӣ ва 1 толори варзишӣ бо харҷи зиёда 4 миллиону 156 ҳазор сомонӣ аз ҳисоби маблағҳои ғайрибуҷавӣ дар шаҳру ноҳияҳои Кўлоб, Ёвон, Ҷайҳун, Носири Хусрав, Восеъ, Дӯстӣ, Ш.Шоҳин, Панҷ, Қубодиён, Вахш ва Данғара сохта ба истифода дода шудааст.

Дар вилояти Суғд 21 иншооти варзишӣ бо харҷи 4 миллиону 934 ҳазор сомонӣ, аз ҷумла, 878 ҳазор сомонӣ аз ҳисоби маблағҳои буҷавӣ ва 4 миллиону 56 ҳазор сомонӣ аз ҳисоби сарпарастон, аз ин 5 толори варзишӣ дар шаҳру ноҳияҳои Истаравшан, Спитамен, Ҷ.Расулов ва Б.Ғафуров, инчунин 16 майдончаи варзишӣ дар шаҳру ноҳияҳои Хуҷанд, Спитамен, Мастчоҳ, Конибодом, Исфара, Б.Ғафуров ва Ашт сохта ба истифода дода шудааст.

Дар шаҳру ноҳияҳои тобеи ҷумҳурӣ 20 иншооти варзишӣ бо харҷи 4 миллиону 410 ҳазор сомонӣ, аз ҷумла, 270 ҳазор сомонӣ аз ҳисоби маблағҳои буҷавӣ ва 4 миллиону 140 ҳазор сомонӣ аз ҳисоби сарпарастон, аз ин 3 толори варзишӣ дар шаҳрҳои Ваҳдат ва Турсунзода ва 17 майдончаи варзишӣ дар шаҳру ноҳияҳои Ваҳдат, Турсунзода, Рӯдакӣ, Шаҳринав, Ҳисор ва Рашт сохта ба истифода дода шудааст. Ҳамзамон 21 июли соли 2020 дар пойтахти кишвар Қасри теннис ва маҷмааи варзиши обии шаҳри Душанбе мавриди истифодабарӣ қарор дода шуд.

Бояд гуфт, иқдомҳое, ки дар соҳаи варзиш аз ҷониби Ҳукумати кишвар ба роҳ монда шудааст, дар солҳои наздик Тоҷикистонро дар арсаи ҷаҳон бори дигар кишвари варзишдӯст муаррифӣ мекунад. Баъди амалӣ гардидани иқдомҳои мазкур метавон гуфт, ки шумораи медалҳои варзишгарони тоҷик ба маротиб афзуда, Парчами кишвар аз мусобиқаҳои минтақавию байналмилалӣ сар карда, то Бозиҳои олимпӣ баланд хоҳад гашт.

Эзоҳи худро нависед



Рамзҳо дар расм