ВАРЗИШ
Якшанбе 08 Сентябр 2024 04:29
![1389](/upload/iblock/b8f/%D0%B1%D0%B0%D1%80%D0%B1%D0%B0.jpg)
Гӯштини юнону румӣ қадимтарин навъи гӯштин маҳсуб меёбад. Ин намуди варзиш қатори гӯштини тарзи озод дар замони Исмоил Ҳайдаралиев дар Тоҷикистон равнақ ёфт. Таи солҳои соҳибистиқлолии кишвар варзишгарони тоҷик дар ин намуди варзиш ба як қатор дастовардҳои назаррас ноил гардиданд. Ин намуди гӯштин шомили бозиҳои олимпӣ буда, мутаассифона ба варзишгарони кишвар муяссар нагардид, ки дар олимпиадаи Рио-2016 роҳхат ба даст оранд. Оиди ин навъи варзиш ва саҳми варзишгарони тоҷик дар арсаи ҷаҳон бо Мирзомуҳиддин Қудфиддинов, мураббии 70-сола, довари дараҷаи байналмилалӣ, Мураббии шоистаи Ҷумҳурии Тоҷикистон суҳбате оростем.
Шумо дар ду марҳалаи таърихии кишвар кору фаъолият доред. Тафовути варзиши замони истиқлолият аз замони шӯравиро дар чӣ мебинед?
- Варзиш дар давраи соҳибистиқлолии кишвар пеш рафт. Бунёди иншоотҳои нави варзишӣ, аҳамияти хоса зоҳир намудан ба варзишгарон ва соҳаи варзиш ба ин боис гашт. Замони шӯравӣ як ду варзишгари номдор буд, ки дар олимпиадаҳо Тоҷикистонро муаррифӣ мекарданд, он ҳам бошад дар як ё ду намуди варзиш. Имрӯз сафи варзишгарони мо, ки дар олимпиадаҳо иштирок мекунанд зиёд аст, ба монанди Дилшод Назаров, Комроншоҳи Устопирён, Мавзуна Чориева ва даҳҳо тани дигар Тоҷикистонро дар намудҳои гуногуни варзиш муаррифӣ мекунанд. Дар замони истиқлолият сафар намудан ба дигар кишварҳо низ осон гашт. Муҳим аз ҳама ҳар варзишгар аз номи давлати худ дар мусобиқаҳо баромад мекунад ва шарафи варзиши кишварро мебардорад. Иттиҳоди Шӯравӣ 15 давлатро фаро мегирифт, аз ин сабаб номи як давлатро алоҳида дар мусобиқа муаррифӣ намудан душвор буд.
- Аз мусобиқаҳои замони шӯравӣ чӣ дастовард доред?
- Соли 1966 аввалин шуда аз Тоҷикистон Устоди варзиши шӯравӣ гардидам. Соли 1971 бошад дар мусобиқаи байналмилалӣ оид ба гӯштини юнонии румӣ, ки дар шаҳри Душанбе баргузор гардид қаҳрамон шудам. Дар замони шӯравӣ панҷ карат қаҳрамони Осиёи Миёна гардидам, ки ин дастоварди бузурги ман дар замони шӯравӣ буд.
Баъди соҳибистиқлолии кишвар бошад аввалин сафарам ба давлати Канада сурат гирифт. Баъдан ба давлатҳои Ҷопон, Стокголм, Хелсинки, Юнон, Маҷористон ва ба якчанд мамлакатҳои Аврупо сафар намуда, дар мусобиқаҳо миёни собиқадорон ғолиб омада, парчами Ҷумҳурии Тоҷикистонро байни дигар давлатҳо боло бардоштам. Инчунин апрели соли равон дар шаҳри Каленингради Русия ду карат қаҳрамони ҷаҳон байни собиқадорон дар намуди гӯштини юнонии румӣ гардидам. Давоми фаъолияти варзишиям соҳиби 54 медал шудам, ки 20-тояшон тилло мебошад.
- Гӯштини юнонии румӣ зиёдтар ба кадом намуди варзиш наздикӣ дорад ва кадом шогирдони Шумо имрӯз муваффақанд?
- Усулҳое, ки дар гӯштини юнонии румӣ истифода мегардад дар гӯштини тарзи озод низ мушоҳида мешавад. Аз ин хотир гӯштини юнонии румӣ зиёдтар ба гӯштини тарзи озод наздик аст.
Ҳар як варзишгар ва мураббӣ шогирд тарбия мекунад ва омӯхтаҳояшро ба шогирд меомӯзонад. Ман низ дар намуди гӯштини юнонии румӣ якчанд нафарро тарбия намудаам, ки онҳо имрӯз муваффақ гардидаанд ба монанди Ӯктамҷон Ҳомидов, Зокир Бобораҳимов, Адҳам Раҷабов, Карим Сокиҷонов ва Мансур Солиев.
- Ҳамчун мураббӣ ва варзишгар чӣ камбудии соҳаро медонед?
- Варзиш муаррифгари давлат ва варзишгар парчамбардори миллат аст. Барои ин пеш аз ҳама варзишгаронро ба мусобиқаҳои байналмилалӣ зиёдтар бояд сафарбар кард. Иштирок дар олимпиада беҳтарин дастовард барои варзишгар аст. Камбудӣ вуҷуд дорад ва бо мурури замон бартараф мешавад. Пештар як камбудӣ - набудани иншоотҳои варзишӣ буд, ки бо супориш ва дастгирии Пешвои миллат ин камбудӣ бартараф шуд. Шароити мусоид фароҳам гардид, акнун бояд ҳама мураббиён ташол кунанд, то дар олимпиадаҳо варзишгарони ҷавон аз Тоҷикистон зиёд иштирок намоянд.
Шумо дар ду марҳалаи таърихии кишвар кору фаъолият доред. Тафовути варзиши замони истиқлолият аз замони шӯравиро дар чӣ мебинед?
- Варзиш дар давраи соҳибистиқлолии кишвар пеш рафт. Бунёди иншоотҳои нави варзишӣ, аҳамияти хоса зоҳир намудан ба варзишгарон ва соҳаи варзиш ба ин боис гашт. Замони шӯравӣ як ду варзишгари номдор буд, ки дар олимпиадаҳо Тоҷикистонро муаррифӣ мекарданд, он ҳам бошад дар як ё ду намуди варзиш. Имрӯз сафи варзишгарони мо, ки дар олимпиадаҳо иштирок мекунанд зиёд аст, ба монанди Дилшод Назаров, Комроншоҳи Устопирён, Мавзуна Чориева ва даҳҳо тани дигар Тоҷикистонро дар намудҳои гуногуни варзиш муаррифӣ мекунанд. Дар замони истиқлолият сафар намудан ба дигар кишварҳо низ осон гашт. Муҳим аз ҳама ҳар варзишгар аз номи давлати худ дар мусобиқаҳо баромад мекунад ва шарафи варзиши кишварро мебардорад. Иттиҳоди Шӯравӣ 15 давлатро фаро мегирифт, аз ин сабаб номи як давлатро алоҳида дар мусобиқа муаррифӣ намудан душвор буд.
- Аз мусобиқаҳои замони шӯравӣ чӣ дастовард доред?
- Соли 1966 аввалин шуда аз Тоҷикистон Устоди варзиши шӯравӣ гардидам. Соли 1971 бошад дар мусобиқаи байналмилалӣ оид ба гӯштини юнонии румӣ, ки дар шаҳри Душанбе баргузор гардид қаҳрамон шудам. Дар замони шӯравӣ панҷ карат қаҳрамони Осиёи Миёна гардидам, ки ин дастоварди бузурги ман дар замони шӯравӣ буд.
Баъди соҳибистиқлолии кишвар бошад аввалин сафарам ба давлати Канада сурат гирифт. Баъдан ба давлатҳои Ҷопон, Стокголм, Хелсинки, Юнон, Маҷористон ва ба якчанд мамлакатҳои Аврупо сафар намуда, дар мусобиқаҳо миёни собиқадорон ғолиб омада, парчами Ҷумҳурии Тоҷикистонро байни дигар давлатҳо боло бардоштам. Инчунин апрели соли равон дар шаҳри Каленингради Русия ду карат қаҳрамони ҷаҳон байни собиқадорон дар намуди гӯштини юнонии румӣ гардидам. Давоми фаъолияти варзишиям соҳиби 54 медал шудам, ки 20-тояшон тилло мебошад.
- Гӯштини юнонии румӣ зиёдтар ба кадом намуди варзиш наздикӣ дорад ва кадом шогирдони Шумо имрӯз муваффақанд?
- Усулҳое, ки дар гӯштини юнонии румӣ истифода мегардад дар гӯштини тарзи озод низ мушоҳида мешавад. Аз ин хотир гӯштини юнонии румӣ зиёдтар ба гӯштини тарзи озод наздик аст.
Ҳар як варзишгар ва мураббӣ шогирд тарбия мекунад ва омӯхтаҳояшро ба шогирд меомӯзонад. Ман низ дар намуди гӯштини юнонии румӣ якчанд нафарро тарбия намудаам, ки онҳо имрӯз муваффақ гардидаанд ба монанди Ӯктамҷон Ҳомидов, Зокир Бобораҳимов, Адҳам Раҷабов, Карим Сокиҷонов ва Мансур Солиев.
- Ҳамчун мураббӣ ва варзишгар чӣ камбудии соҳаро медонед?
- Варзиш муаррифгари давлат ва варзишгар парчамбардори миллат аст. Барои ин пеш аз ҳама варзишгаронро ба мусобиқаҳои байналмилалӣ зиёдтар бояд сафарбар кард. Иштирок дар олимпиада беҳтарин дастовард барои варзишгар аст. Камбудӣ вуҷуд дорад ва бо мурури замон бартараф мешавад. Пештар як камбудӣ - набудани иншоотҳои варзишӣ буд, ки бо супориш ва дастгирии Пешвои миллат ин камбудӣ бартараф шуд. Шароити мусоид фароҳам гардид, акнун бояд ҳама мураббиён ташол кунанд, то дар олимпиадаҳо варзишгарони ҷавон аз Тоҷикистон зиёд иштирок намоянд.
Эзоҳи худро нависед