ВАРЗИШ
Якшанбе 08 Сентябр 2024 04:21
![8980](/upload/iblock/613/%2B6.jpg)
Пас аз ба даст овардани истиқлолияти комили давлатӣ тамоми соҳаҳо дар ҳоли рушд қарор гирифт, махсусан соҳаи варзиш. Соҳаи варзиш самти муҳимми сиёсати иҷтимоии Ҳукумати ҷумҳурӣ ҳисобида шуда, ҳамеша дар мади назар қарор дорад. Ҷои баҳс надорад, ки он дар солҳои соҳибистиқлолӣ ба як марҳилаи комилан нави рушд расида, варзишгарони мо дар мусобиқоти гуногунсатҳи байналмилалӣ ливои кишвари хешро бо ифтихор парафшон мекунанду барои миллату меҳани худ ифтихор меофаранд. Имрӯз дар сатҳи ҷаҳонӣ варзишгароне дорем, ки мо бо онҳо ифтихор мекунем.
Чун ба таърихчаи кӯтоҳи рушди варзиш назар кунем, аёнамон мегардад, ки ин соҳа бо вуҷуди талошҳои пайвастаи Ҳукумати кишвар ҳамагӣ дар даҳсолаи дуюми соҳибистиқлолӣ ба рушди бемайлон расидааст. Коршиносони соҳа низ инро таъкид карда, аксар бар инанд, ки маҳз як вохӯрии Пешвои миллат бо варзишгарон дар соли 2010 муҷиби ба марҳилаи дигари рушд ворид шудани варзиши тоҷик гардид.
Ин мулоқот барои варзишгарони кишварамон мулоқоти хотирмону таърихӣ низ буд. Чун дар ин вохӯрӣ бисёре аз мушкилоти ҳалталаби соҳа бартараф гардиду барои варзишгарон шароити беҳтар муҳайё шуд.
Бозор Носир, собиқадори соҳаи варзиш ин мулоқоти Сарвари давлатро саривақтӣ хонда, гуфт, ки маҳз ҳамин мулоқот ҷиҳати пешравии соҳа такони ҷиддӣ бахшид.
- Дақиқан ҳамин вохӯрии самимии Сарвари давлат боис гардид, ки пас аз он мо ҳатто соҳиби медали тиллои Бозиҳои олимпӣ гардем. Варзишгарони тоҷик дар ин давра ҷоизаву дастовардҳоеро соҳиб гаштанд, ки таърихи варзиш чунин натиҷаҳоро надида буд. Варзишгарони тоҷик аз намудҳои гӯштини самбо ва дзюдо дастовардҳои таърихиро соҳиб гаштанд. Дар ин давра ду нафар чемпиони ҷаҳон оид ба дзюдо байни ҷавонон, се нафар чемпиони ҷаҳон оид ба самбо гардиданд. Ҳамчунин аз намуди гӯштини кураш 6 чемпиони ҷаҳон ва 10 ҷоизадорро ин давра барои миллати мо бахшид. Дар мавриди сохтмонҳои варзишӣ бошад, ҳаминро мебояд гуфт, ки дар ҳар як минтақаи ватанамон толорҳои варзишии замонавӣ сохта шуданд, ки ин худ ҷои фахр кардан дорад, - гуфт Б. Носир.
Маҳз дар ин давра намудҳои гуногуни варзиш рушд карда, варзишгарон бо як дилгармӣ ба намудҳои гуногуни варзиш шуғл варзида истодаанд.
Алӣ Шариф, муовини директори телевизиони “Варзиш” низ ин ҳамаро натиҷаи соҳибистиқлоливу соҳибихтиёрӣ медонад. Ӯ гуфт, ки дастовард ва натиҷаҳои шоиста бори дигар исбот сохт, ки барои варзиши меҳан озодӣ бисёр нақши бориз дорад.
- Бубинед, ки айни замон дилхоҳ варзишгар метавонад, дар арсаи байналмилалӣ дар мусобиқоти бошукӯҳ ширкат варзад ва шарафи варзиши меҳанро ҳимоя кунад. Ба тамринҳои дастаҷамъона сафарбар шавад, омӯзишҳои дигар намуди варзишро ба роҳ монад. Ин ҳама неъмат, ин ҳама комгорӣ аз соҳибистиқлолии ватани маҳбуби мост. Ба арсаи ҷаҳонӣ роҳ ёфтани варзишгарони мо дастоварди бузург аст. Баъд аз 42 сол, ки Саидмуъмин Раҳимов дар мусобиқоти байналмилалӣ қаҳрамони ҷаҳон шуда буд, Хоҷазода Беҳрӯз ин амалро дубора такрор кард. Баъдан, Хушқадам Хусрав ва Акмалиддин Каримов ҳам собит сохтанд, ки замони соҳибистиқлолии кишвар беҳтарин неъмат ва беҳтарин вақт барои дарёфти натиҷаҳои арзанда маҳсуб мешавад,- зикр дошт, Алӣ Шариф.
Имрӯз мардуми кишвари маҳбубамон аз бурдбориҳову пирӯзиҳои паҳлавонони ватанамон ифтихор мекунанд. Аз ҷумла, медали тиллои Дилшод Назаров дар Бозиҳои 31 – уми олимпии Рио – Де – Жанейро – 2016, медали биринҷии Расул Боқиев дар Бозиҳои олимпии Пекин-2008, медали нуқраи Юсуф Абдусаломов дар Бозиҳои олимпии Пекин-2008 ва медали биринҷии Мавзуна Чориева дар Бозии олимпии Лондон – 2012 туҳфаи беназир барои мардуми меҳан аст.
Солҳои охир навъҳои варзиши ҷудо, таеквандо ва футбол медалу ифтихорномаҳоро ба хазинаи тиллоии варзиши меҳан овард. Футбол ҳамчун варзиши рақами яки ҷаҳон ба шумор рафта, солҳои охир дар кишвари азизамон рушд ёфта истодааст, ки дар таърихи футболи тоҷик беназир мебошад.
Соли 2012-умро метавон ҳамчун соли марҳилаи нави рушди футболи тоҷик унвон намуд. Зеро дар ҳамин сол аз ҷониби Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон “Барномаи давлатии рушди футбол барои солҳои 2012-2016” қабул гардид. Баъдан дар ин баробар Лигаи касбии футзал, Лигаи миллӣ, Фонди рушди футбол, Лигаи кӯдакону нав-расон, Академияи футбол таъсис ёфтанд. Федератсияи футболи Тоҷикистон бо дастгирии Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон соли 2014-ро соли оммавияти футбол дар кишвар эълон намуд. Бо ин иқдоми бузург Ҷумҳурии Тоҷикистон миёни ҷаҳониён ҳамчун давлати варзишпарвар эътироф гардид. Маротибаи дуюм “Барномаи давлатии рушди футбол барои соли 2017-2021” қабул гардид.
Соли 2018 бори аввал Лигаи бонувон оид ба футбол таъсис ёфт ва бонувони футболбози тоҷик ба бозиҳои тобистонаи Осиё-2018 роҳ ёфт. Ду маротиба ба муборизаҳои Ҷоми ҷаҳон роҳ ёфтани мунтахаби наврасони футболи кишвар дар Кореяи ҷанубӣ ва Бразилия, махсусан дар замони соҳибистиқлолӣ барои мардуми шарафманди Тоҷикистон ҳадяи бузургест.
Маҳз бо таваҷҷуҳ ва дастуру ҳидоятҳои Президенти кишвар, давоми нимсолаи якуми соли 2022 дар шаҳру ноҳияҳои ҷумҳурӣ 44 иншооти нави варзишӣ, аз ҷумла 28 майдончаи варзишӣ, 13 толори варзишӣ ва 3 маҷмааи варзишӣ бо харҷи 86 миллиону 56 ҳазору 884 сомонӣ сохта, ба истифода дода шудааст.
Дар нимсолаи якуми соли 2022 дар натиҷаи иштирок дар чорабиниҳои сатҳи байналмилалӣ варзишгарони кишвар ба хазинаи варзишии мамлакат 269 медал ворид намуданд, ки аз ин шумора 64 медали тилло, 77 нуқра ва 128 медали биринҷӣ мебошад. Ин нишондод нисбат ба ҳамин давраи соли 2021, 38 медали тилло зиёд аст. Дар ин давра ҳамчунин 269 маротиба Парчами давлатии Ҷумҳурии Тоҷикистон дар мусобиқаҳои сатҳи байналмилалӣ баланд бардошта шуда, 64 маротиба Суруди миллӣ садо додааст.
Боиси қайд аст, ки соҳаи варзиш дар шаҳру навоҳии мамлакат рӯ ба рушд ниҳодааст. Бо ташаббус ва иқдоми бевоситаи Сардори давлат муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон ва Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон дар як қатор шаҳру деҳоти мамлакат варзишгоҳҳо ва толорҳои варзишӣ сохта ба истифода дода шудаанд, ки ин ба оммавигардонии намудҳои гуногуни варзиш мусоидат менамояд.
- Таъсиси 56 федератсияву ассотсиатсияи зиёди варзишӣ ин гуфтаҳоро собит месозад. Боз ҳам қомат афрохтани кохҳои муҳташами варзишӣ дар тамоми манотиқи кишвар, рӯ овардан ба тарбияи ҷисмонӣ ва варзиш ин ҳам неъмати замони соҳибистиқлолист, ки собиқааш хело беназир аст. Қаблан барои инъикоси варзиш дар расонаҳои хабарӣ ва махсусан дар телевизион ду ё се дақиқа вақт муайян буд. Ҳоло бошад шукр аз истиқлолият, ки шабакаи телевизиони “Варзиш” ва “Футбол” 24 соат оммаро аз тамоми рӯйдоду навигариҳои варзишии дохил ва хориҷи кишвар воқиф месозад, ки ин ҳам неъмати соҳибистиқлолист, - гуфт А. Шариф.
Чун ба таърихчаи кӯтоҳи рушди варзиш назар кунем, аёнамон мегардад, ки ин соҳа бо вуҷуди талошҳои пайвастаи Ҳукумати кишвар ҳамагӣ дар даҳсолаи дуюми соҳибистиқлолӣ ба рушди бемайлон расидааст. Коршиносони соҳа низ инро таъкид карда, аксар бар инанд, ки маҳз як вохӯрии Пешвои миллат бо варзишгарон дар соли 2010 муҷиби ба марҳилаи дигари рушд ворид шудани варзиши тоҷик гардид.
Ин мулоқот барои варзишгарони кишварамон мулоқоти хотирмону таърихӣ низ буд. Чун дар ин вохӯрӣ бисёре аз мушкилоти ҳалталаби соҳа бартараф гардиду барои варзишгарон шароити беҳтар муҳайё шуд.
Бозор Носир, собиқадори соҳаи варзиш ин мулоқоти Сарвари давлатро саривақтӣ хонда, гуфт, ки маҳз ҳамин мулоқот ҷиҳати пешравии соҳа такони ҷиддӣ бахшид.
- Дақиқан ҳамин вохӯрии самимии Сарвари давлат боис гардид, ки пас аз он мо ҳатто соҳиби медали тиллои Бозиҳои олимпӣ гардем. Варзишгарони тоҷик дар ин давра ҷоизаву дастовардҳоеро соҳиб гаштанд, ки таърихи варзиш чунин натиҷаҳоро надида буд. Варзишгарони тоҷик аз намудҳои гӯштини самбо ва дзюдо дастовардҳои таърихиро соҳиб гаштанд. Дар ин давра ду нафар чемпиони ҷаҳон оид ба дзюдо байни ҷавонон, се нафар чемпиони ҷаҳон оид ба самбо гардиданд. Ҳамчунин аз намуди гӯштини кураш 6 чемпиони ҷаҳон ва 10 ҷоизадорро ин давра барои миллати мо бахшид. Дар мавриди сохтмонҳои варзишӣ бошад, ҳаминро мебояд гуфт, ки дар ҳар як минтақаи ватанамон толорҳои варзишии замонавӣ сохта шуданд, ки ин худ ҷои фахр кардан дорад, - гуфт Б. Носир.
Маҳз дар ин давра намудҳои гуногуни варзиш рушд карда, варзишгарон бо як дилгармӣ ба намудҳои гуногуни варзиш шуғл варзида истодаанд.
Алӣ Шариф, муовини директори телевизиони “Варзиш” низ ин ҳамаро натиҷаи соҳибистиқлоливу соҳибихтиёрӣ медонад. Ӯ гуфт, ки дастовард ва натиҷаҳои шоиста бори дигар исбот сохт, ки барои варзиши меҳан озодӣ бисёр нақши бориз дорад.
- Бубинед, ки айни замон дилхоҳ варзишгар метавонад, дар арсаи байналмилалӣ дар мусобиқоти бошукӯҳ ширкат варзад ва шарафи варзиши меҳанро ҳимоя кунад. Ба тамринҳои дастаҷамъона сафарбар шавад, омӯзишҳои дигар намуди варзишро ба роҳ монад. Ин ҳама неъмат, ин ҳама комгорӣ аз соҳибистиқлолии ватани маҳбуби мост. Ба арсаи ҷаҳонӣ роҳ ёфтани варзишгарони мо дастоварди бузург аст. Баъд аз 42 сол, ки Саидмуъмин Раҳимов дар мусобиқоти байналмилалӣ қаҳрамони ҷаҳон шуда буд, Хоҷазода Беҳрӯз ин амалро дубора такрор кард. Баъдан, Хушқадам Хусрав ва Акмалиддин Каримов ҳам собит сохтанд, ки замони соҳибистиқлолии кишвар беҳтарин неъмат ва беҳтарин вақт барои дарёфти натиҷаҳои арзанда маҳсуб мешавад,- зикр дошт, Алӣ Шариф.
Имрӯз мардуми кишвари маҳбубамон аз бурдбориҳову пирӯзиҳои паҳлавонони ватанамон ифтихор мекунанд. Аз ҷумла, медали тиллои Дилшод Назаров дар Бозиҳои 31 – уми олимпии Рио – Де – Жанейро – 2016, медали биринҷии Расул Боқиев дар Бозиҳои олимпии Пекин-2008, медали нуқраи Юсуф Абдусаломов дар Бозиҳои олимпии Пекин-2008 ва медали биринҷии Мавзуна Чориева дар Бозии олимпии Лондон – 2012 туҳфаи беназир барои мардуми меҳан аст.
Солҳои охир навъҳои варзиши ҷудо, таеквандо ва футбол медалу ифтихорномаҳоро ба хазинаи тиллоии варзиши меҳан овард. Футбол ҳамчун варзиши рақами яки ҷаҳон ба шумор рафта, солҳои охир дар кишвари азизамон рушд ёфта истодааст, ки дар таърихи футболи тоҷик беназир мебошад.
Соли 2012-умро метавон ҳамчун соли марҳилаи нави рушди футболи тоҷик унвон намуд. Зеро дар ҳамин сол аз ҷониби Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон “Барномаи давлатии рушди футбол барои солҳои 2012-2016” қабул гардид. Баъдан дар ин баробар Лигаи касбии футзал, Лигаи миллӣ, Фонди рушди футбол, Лигаи кӯдакону нав-расон, Академияи футбол таъсис ёфтанд. Федератсияи футболи Тоҷикистон бо дастгирии Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон соли 2014-ро соли оммавияти футбол дар кишвар эълон намуд. Бо ин иқдоми бузург Ҷумҳурии Тоҷикистон миёни ҷаҳониён ҳамчун давлати варзишпарвар эътироф гардид. Маротибаи дуюм “Барномаи давлатии рушди футбол барои соли 2017-2021” қабул гардид.
Соли 2018 бори аввал Лигаи бонувон оид ба футбол таъсис ёфт ва бонувони футболбози тоҷик ба бозиҳои тобистонаи Осиё-2018 роҳ ёфт. Ду маротиба ба муборизаҳои Ҷоми ҷаҳон роҳ ёфтани мунтахаби наврасони футболи кишвар дар Кореяи ҷанубӣ ва Бразилия, махсусан дар замони соҳибистиқлолӣ барои мардуми шарафманди Тоҷикистон ҳадяи бузургест.
Маҳз бо таваҷҷуҳ ва дастуру ҳидоятҳои Президенти кишвар, давоми нимсолаи якуми соли 2022 дар шаҳру ноҳияҳои ҷумҳурӣ 44 иншооти нави варзишӣ, аз ҷумла 28 майдончаи варзишӣ, 13 толори варзишӣ ва 3 маҷмааи варзишӣ бо харҷи 86 миллиону 56 ҳазору 884 сомонӣ сохта, ба истифода дода шудааст.
Дар нимсолаи якуми соли 2022 дар натиҷаи иштирок дар чорабиниҳои сатҳи байналмилалӣ варзишгарони кишвар ба хазинаи варзишии мамлакат 269 медал ворид намуданд, ки аз ин шумора 64 медали тилло, 77 нуқра ва 128 медали биринҷӣ мебошад. Ин нишондод нисбат ба ҳамин давраи соли 2021, 38 медали тилло зиёд аст. Дар ин давра ҳамчунин 269 маротиба Парчами давлатии Ҷумҳурии Тоҷикистон дар мусобиқаҳои сатҳи байналмилалӣ баланд бардошта шуда, 64 маротиба Суруди миллӣ садо додааст.
Боиси қайд аст, ки соҳаи варзиш дар шаҳру навоҳии мамлакат рӯ ба рушд ниҳодааст. Бо ташаббус ва иқдоми бевоситаи Сардори давлат муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон ва Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон дар як қатор шаҳру деҳоти мамлакат варзишгоҳҳо ва толорҳои варзишӣ сохта ба истифода дода шудаанд, ки ин ба оммавигардонии намудҳои гуногуни варзиш мусоидат менамояд.
- Таъсиси 56 федератсияву ассотсиатсияи зиёди варзишӣ ин гуфтаҳоро собит месозад. Боз ҳам қомат афрохтани кохҳои муҳташами варзишӣ дар тамоми манотиқи кишвар, рӯ овардан ба тарбияи ҷисмонӣ ва варзиш ин ҳам неъмати замони соҳибистиқлолист, ки собиқааш хело беназир аст. Қаблан барои инъикоси варзиш дар расонаҳои хабарӣ ва махсусан дар телевизион ду ё се дақиқа вақт муайян буд. Ҳоло бошад шукр аз истиқлолият, ки шабакаи телевизиони “Варзиш” ва “Футбол” 24 соат оммаро аз тамоми рӯйдоду навигариҳои варзишии дохил ва хориҷи кишвар воқиф месозад, ки ин ҳам неъмати соҳибистиқлолист, - гуфт А. Шариф.
Эзоҳи худро нависед